امسال روز جهانی آسم بنا به ضرورت، دسترسی عادلانه به خدمات، تشخیص، درمان و مراقبت آسم، و با شعار « مراقبت آسم برای همه» انتخاب گردیده است.
"آسم، بیماری التهابی مزمن و غیرواگیر ریه است. منظور از مزمن،این است که این بیماری همیشه وجود دارد؛ حتی زمانی که بیمار مبتلا به آسم احساس ناخوشی ندارد.
در این بیماری، به دنبال واکنشی که راههای هوایی به عوامل محرک و حساسیت زا (آلرژیک) نشان می دهند، وقایع زیر در راههای هوایی رخ می دهد:
پوشش داخلی راه های هوایی، متورم و ملتهب می شود.
ترشحات راه های هوایی (موکوس) زیاد می شود.
عضلات اطراف راههای هوایی منقبض می شوند.
این سه عامل، موجب انسداد راه های هوایی می شوند و درنتیجه، هوای کمتری از مجاری هوایی عبور می کند. در ادامه، با سخت تر شدن عمل تنفس، علایم آسم به صورت سرفه، خس خس سینه و تنگی نفس بروز میکند"."علت دقیق و اصلی آسم هنوز نامشخص است ولی تحقیقات نشان می دهد که در افراد مستعد از نظر ژنتیک تحت تأثیر عوامل محیطی، ایجاد یا تشدید می گردد.
مهمترین عوامل محیطی:
گرده های گل و گیاه عوامل حساسیت زای حیوانات (پر، مو یا پوست) قارچ ها و کپکها هیره یا مایت موجود در گردوخاک خانه ها سوسک و انواع حشرات- دود سیگار و سایر مواد دخانی مانند قلیان و پیپ آلودگی هوا تغییرات آب و هوایی، به خصوص هوای سرد و خشک بوهای تند (مانند رایحه عطر و ادوکلن) آلاینده های شیمیایی مانند شوینده ها و حشره کش ها تغییرات هیجانی شدید (مانند گریه و خنده شدید، غم و شادی مفرط، استرس) عفونت های ویروسی (مانند سرماخوردگی و آنفلوانزا) ورزش و فعالیت فیزیکی داروهایی مانند آسپرین و برخی مسکن ها مواد افزودنی غذاها و حساسیت های غذایی، به ویژه در کودکان عدم تغذیه با شیر مادر- و کمبود ویتامین D چاقی تماسهای شغلی مانند کارگران نانوایی، چوب بری، رنگسازی و...
بدیهی است، آشنایی با عوامل بروز و تشدید کننده آسم، و محافظت و مراقبت خود از این عوامل میتواند از بروز آسم در افراد و یا تشدید علایم آن در بیماران مبتلا پیشگیری کند.
در این راستا یکی از اقدامات موثر در تشخیص، درمان و‌ مراقبت آسم، برگزاری جلسات آموزشی و آگاهی بخشی عموم جامعه، ادارات ذیربط برنامه ( آموزش و پرورش، صنایع، اصناف، شهرداری و...﴾ و گروه های هدف خاص( بیماران مبتلا به آسم و خانواده آنها، سفیران سلامت، مراقبین سلامت مدارس، کارگران،کارفرمایان) می باشد.